ကလေးများတွင် နာကျင်မှုကို တိုင်းတာခြင်း

နာကျင်မှုဆိုသည်မှာ အဘယ်နည်း။

နာကျင်မှုသည် အာရုံကြောများ သို့မဟုတ် တစ်ရှူးများ ပျက်စီးသွားသောအခါ ဖြစ်ပွားသည့် မနှစ်မြို့ဖွယ်ခံစားချက်တစ်မျိုး ဖြစ်ပါသည်။ ၎င်းသည် ခန္ဓာကိုယ်အတွက် အန္တရာယ်ဖြစ်စေနိုင်သည့် အချက်ပြမှုတစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။ သို့သော်လည်း ခံစားရသည့် နာကျင်မှုသည် လူတစ်ဦးချင်းစီတွင် မတူညီနိုင်ပါ။ ၎င်းသည် သင် မြင်နိုင်သည့်အရာ မဟုတ်ပါ။ နာကျင်မှုသည် သင့်ကလေး တွေ့ကြုံခံစားရသည့် အရာများအပေါ်တွင် မူတည်ပါသည်။ 

နာကျင်မှုသည် ရုတ်တရက် ပြင်းထန်နိုင်ပါသည် သို့မဟုတ် နာတာရှည် ဖြစ်နိုင်ပါသည်။  

• ရုတ်တရက်နာကျင်မှု သည် ရုတ်တရက် ဖြစ်ပေါ်လာပါသည်။ ၎င်းမှ ခန္ဓာကိုယ်တွင် တစ်စုံတစ်ခုဖြစ်ပျက်ခဲ့ပြီး အာရုံစူးစိုက်ရန် လိုအပ်ကြောင်းကို ပြောပြပါသည်။   
• နာတာရှည်နာကျင်မှုသည် အများအားဖြင့် 12 ပတ် သို့မဟုတ် ထို့ထက်ပို၍ ကြာတတ်ပါသည်။ ၎င်းသည် မူလနာကျင်မှု၏ အကြောင်းအရင်း သက်သာလာသည့်တိုင် ဆက်လက်၍ ဖြစ်ပေါ်နေနိုင်ပါသည်။ 

နာကျင်မှု အမျိုးအစားများ

• တစ်ရှူးနှင့် ဆက်စပ်သည့် နာကျင်မှု (nociceptive pain)- တစ်ရှူးများ၊ အင်္ဂါများ သို့မဟုတ် အရိုးများ ထိခိုက်ပျက်စီးမှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်သည့် နာကျင်မှု။ ၎င်းနာကျင်ခံစားမှုသည် ကိုက်ခဲခြင်း၊ ဆူးချွန်ဖြင့် ထိုးခံရသကဲ့သို့ ခံစားရခြင်း သို့မဟုတ် တဆစ်ဆစ်နာကျင်ခြင်းကဲ့သို့ ခံစားရလေ့ရှိသည်။ နာကျင်မှုသည် နာကျင်လိုက် သက်သာလိုက် ဖြစ်တတ်ပြီး၊ အမြဲနာကျင်နေခြင်းလည်း ဖြစ်နိုင်ပါသည်။ 
• အာရုံကြောထိခိုက်နာကျင်မှု (neuropathic pain)- အာရုံကြောများထိခိုက်၍ ဖြစ်လာသည့်နာကျင်မှု။ ဗင်ခရစ္စတင်း (vincristine)ကဲ့သို့သော ကင်ဆာဆေးဝါး အချို့သည် ဤနာကျင်မှုအမျိုးအစားကို ဖြစ်စေနိုင်ပါသည်။ ၎င်းသည် တစ်ခုခုဖြင့် ပစ်ခြင်းခံရသကဲ့သို့၊ ပူလောင်ခြင်း သို့မဟုတ် တစစ်စစ်နာကျင်ခြင်းကို ခံစားရနိုင်ပါသည်။ အာရုံကြောထိခိုက်နာကျင်မှုသည် သူ့အလိုလို ပျောက်ကင်းသက်သာသွားနိုင်သော်လည်း နာတာရှည်လည်း ဖြစ်နိုင်ပါသည်။ 

သင့်ကလေး၏ နာကျင်မှုကို အကဲဖြတ်တိုင်းတာခြင်း

သင်၏စောင့်ရှောက်မှုအဖွဲ့သည် အောက်ပါတို့ကို ရှာဖွေရန်အတွက် သင်နှင့် အတူ လုပ်ဆောင်ပါမည်- 

• နာကျင်မှုကို မည်သည့်အရာက ဖြစ်စေသနည်း 
• နာကျင်မှု၏ ပြင်းပြမှု သို့မဟုတ် ပြင်းထန်မှု 
• နာကျင်မှုသည် နေ့စဉ်လုပ်ငန်းဆောင်တာများ သို့မဟုတ် လှုပ်ရှားမှုများကို မည်သို့အကျိုးသက်ရောက်မှုရှိသနည်း 
• နာကျင်မှုသည် မည်သို့ခံစားရသနည်း 

သင်၏စောင့်ရှောက်မှုအဖွဲ့မှ နာကျင်မှုသည် ကျောင်းသွားခြင်း၊ သူငယ်ချင်းများနှင့်ကစားခြင်းနှင့် အကြိုက်ဆုံးလှုပ်ရှားမှုများလုပ်ဆောင်ခြင်း ကဲ့သို့သော သင့်ကလေး၏ နေ့စဉ်ဘဝအား မည်သို့အကျိုးသက်ရောက်သည်နှင့် ပတ်သက်သည့် မေးခွန်းများကို မေးမြန်းပါလိမ့်မည်။ သင်၏စောင့်ရှောက်မှုအဖွဲ့သည် သင့်ကို သို့မဟုတ် သင့်ကလေးကို အောက်ပါမေးခွန်းများ မေးမြန်းနိုင်ပါသည်- 

• နာကျင်မှုသည် သင့်ကလေး၏ နေ့စဉ်ပုံမှန်လှုပ်ရှားမှုများအား အနှောင့်အယှက်ဖြစ်စေနိုင်ပါသလား။ 
• နာကျင်မှုသည် စာဖတ်ခြင်း၊ သူငယ်ချင်းများနှင့် ကစားခြင်း၊ တီဗီကြည့်ခြင်း၊ ဗီဒီယိုဂိမ်းများကစားခြင်း သို့မဟုတ် တစ်ယောက်ယောက်နှင့် စကားပြောခြင်းကဲ့သို့သော လုပ်ဆောင်မှုများကို လုပ်ဆောင်ရန် ခက်ခဲစေပါသလား။ 
• နာကျင်မှုသည် သင့်ကလေး၏ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုကို ကန့်သတ်ခြင်း သို့မဟုတ် ရှောင်ကြဉ်ရခြင်းကို ဖြစ်စေပါသလား။ 
• သင့်ကလေးသည် နာကျင်မှုအကြောင်းကို မည်မျှမကြာခဏ တွေးတောခြင်း သို့မဟုတ် ပြောဆိုလေ့ ရှိပါသလဲ။ 

သင်၏စောင့်ရှောက်မှုအဖွဲ့သည် ကလေးများအတွက် နာကျင်မှုတိုင်းတာစကေးကို အသုံးပြု၍ သင့်ကလေး နာကျင်မှု၏ ပြင်းထန်မှုကို တိုင်းတာပါလိမ့်မည်။ နာကျင်မှုတိုင်းတာစကေးသည် ၎င်းတို့၏ အသက်အရွယ်နှင့် ၎င်းတို့ကိုယ်တိုင် နာကျင်မှုကို အဆင့်သတ်မှတ်နိုင်ခြင်း ရှိ၊ မရှိအပေါ်တွင် အခြေခံမည် ဖြစ်ပါသည်။  

နာကျင်မှုဆိုင်ရာ ရောဂါလက္ခဏာများနှင့် ပတ်သက်၍ ရိုးသားရန်မှာ အရေးကြီးပါသည်။ ၎င်းသည် ပြုစုစောင့်ရှောက်မှုအဖွဲ့အား နာကျင်မှုဖြစ်ရသည့်အကြောင်းအရင်းကို နားလည်နိုင်စေပြီး ကုသမှုများကို စီစဉ်ဆောင်ရွက်ရန် အထောက်အကူဖြစ်စေလိမ့်မည်။ 

FLACC နာကျင်မှုတိုင်းတာစကေး- အသက် 4 နှစ်အောက် ကလေးများအတွက်

FLACC စကေးကို အသက် 4 နှစ်အောက် ငယ်ရွယ်သည့်ကလေးလူနာများ သို့မဟုတ် နာကျင်မှုရမှတ်ကို မပေးနိုင်သည့် လူနာများအတွက် အသုံးပြုပါသည်။ ဤစကေးသည် နာကျင်မှုနှင့် ဆက်စပ်နေသည့် အပြုအမူများကို အဆင့်သတ်မှတ်ပေးပါသည်။ အောက်ပါ အမျိုးအစား 5 ခုမှ တစ်ခုစီအတွက် ရမှတ် 0၊ 1 သို့မဟုတ် 2 မှတ် (ရမှတ် 0 သည် အနည်းဆုံး နာကျင်မှုပမာဏ ဖြစ်ပါသည်) ပေးထားပါသည် 

• မျက်နှာ 
• ခြေထောက်များ 
• လှုပ်ရှားမှု 
• ငိုခြင်း 
• နှစ်သိမ့်နိုင်မှု (ပြုစုစောင့်ရှောက်သူထံမှ နှစ်သိမ့်မှုကို ရရှိခံယူနိုင်စွမ်း) 

စုစုပေါင်းရမှတ် 0-10 အထိ ရရှိရန် အမျိုးအစားတစ်ခုစီအတွက် ရမှတ်ကို ပေါင်းထည့်ပါသည်- 

0- နာကျင်မှုမရှိပါ၊ သက်တောင့်သက်သာရှိပါသည် 

1-3- နာကျင်မှု အနည်းငယ် သို့မဟုတ် မသက်မသာဖြစ်မှု အနည်းငယ်ရှိပါသည် 

4-6- နာကျင်မှု အလယ်အလတ် သို့မဟုတ် မသက်မသာဖြစ်မှု အလယ်အလတ်ရှိပါသည် 

7-10- ပြင်းထန်သော နာကျင်မှု သို့မဟုတ် အလွန်မသက်မသာဖြစ်ပါသည်  

မျက်နှာ နာကျင်မှုတိုင်းတာစကေး- အသက် 4–7 နှစ် ကလေးများအတွက်

မျက်နှာနာကျင်မှုတိုင်းတာစကေး – ပြန်လည်ပြင်ဆင်ထားမှုသည် ငယ်ရွယ်သောကလေးများအား ၎င်းတို့၏ နာကျင်မှုကို အဆင့်သတ်မှတ်ရာတွင် ကူညီရန်အတွက် မျက်နှာအမူအရာများ၏ ပုံများကို အသုံးပြုပါသည်။ မျက်နှာများသည် တစ်စုံတရာက မည်မျှနာကျင်နေကြောင်းကို ပြသပါသည်။  

မျက်နှာများသည် နာကျင်မှုအဆင့်သတ်မှတ်ချက်ကို 0 (နာကျင်မှုမရှိ) မှ 10 (အလွန်နာကျင်သည်) အထိ ကိုယ်စားပြုဖော်ပြပါသည်။ ကိန်းဂဏန်းများ တိုးလာသည်နှင့် မျက်နှာများသည် နာကျင်မှုအား ပို၍များလာသည်ကို ဖော်ပြပါသည်။  

သင့်ကလေးအား ၎င်းတို့ အခုမည်မျှနာကျင်နေလဲဆိုသည်ကို ပြသသည့် မျက်နှာအား ညွှန်ပြရန် တောင်းဆိုပါလိမ့်မည်။ 

နာကျင်မှု အဆင့်သတ်မှတ်ချက်- အသက် 8 နှစ်နှင့် အထက် ကလေးများ 

အသက်ပိုကြီးသည့် ကလေးငယ်များ၊ ဆယ်ကျော်သက်များနှင့် လူကြီးအများစုသည် ရိုးရှင်းသော 0–10 စကေးကို အသုံးပြု၍ ၎င်းတို့၏ နာကျင်မှုကို နာကျင်မှုမရှိပါက 0 နှင့် ပြင်းထန်သောနာကျင်မှုအတွက် 10 ဖြင့် အဆင့်သတ်မှတ်နိုင်ပါသည်။ 

နာကျင်မှုရမှတ်အပြင်၊ ဆရာဝန်သည် နာကျင်မှု၏ အကြောင်းရင်းနှင့် သင့်ကလေးမှ နာကျင်မှုခံစားချက်အား မည်သို့ဖော်ပြသည်ကို အခြေခံ၍ နာကျင်မှုအမျိုးအစားကို ခွဲခြားသတ်မှတ်ပါမည်။ 

ကလေးများတွင် နာကျင်မှုဆိုင်ရာ စီမံခန့်ခွဲမှု

နာကျင်မှုဆိုင်ရာ စီမံခန့်ခွဲမှုအစီအစဉ်တိုင်း၏ ရည်မှန်းချက်များမှာ လူနာများ၏ သက်တောင့်သက်သာရှိမှု၊ နေ့စဉ်လုပ်ငန်းဆောင်တာများကို လုပ်ဆောင်နိုင်စွပ်းနှင့် ဘဝအရည်အသွေးတို့ ဖြစ်ပါသည်။ 

နာကျင်မှုကို ကုသခြင်းတွင် အောက်ပါတို့ ပါဝင်နိုင်သည်- 

• အကိုက်အခဲပျောက်ဆေးများ 
• နာကျင်မှုဆိုင်ရာ စီမံခန့်ခွဲမှုအတွက် ဆေးဝါးမပါဝင်သည့် နည်းဗျူဟာများ 

နာကျင်မှုဆိုင်ရာ စီမံခန့်ခွဲမှုအဖွဲ့ 

သင်၏ စောင့်ရှောက်မှုအဖွဲ့သည် ပုံမှန်စောင့်ရှောက်မှု၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းအနေဖြင့် သင့်ကလေး၏နာကျင်မှုကို ကာကွယ်ရန်နှင့် စီမံခန့်ခွဲရန် လုပ်ဆောင်မည် ဖြစ်ပါသည်။ သို့သော်လည်း နာကျင်မှုတချို့သည် အထူးဂရုစိုက်ရန် လိုအပ်ပါသည်။ ထိုအချိန်သည် နာကျင်မှုဆိုင်ရာစီမံခန့်ခွဲမှုအဖွဲ့ ပါဝင်ဆောင်ရွက်သည့် အချိန်ဖြစ်ပါသည်။ နာကျင်မှုဆိုင်ရာ စီမံခန့်ခွဲမှုအဖွဲ့တွင် နာကျင်မှုအထူးကုဆရာဝန်အမျိုးမျိုး ပါဝင်နိုင်ပါသည်။ နာကျင်မှုကို ကုသပေးသည့် စောင့်ရှောက်မှုအဖွဲ့ဝင်များတွင် အောက်ပါတို့ ပါဝင်နိုင်ပါသည်- 

• ဆရာဝန် 
• သူနာပြု
• စိတ်ရောဂါကုပညာရှင်
• ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကုထုံးပညာရှင်
• လုပ်ငန်းခွင်ဆိုင်ရာ ကုထုံးပညာရှင် 
• ကလေးဘဝအထူးကုပညာရှင်
• ဖြည့်စွက်နှင့် ပေါင်းစပ်ကျန်းမာရေးပညာရှင်
• ဆေးဝါးကျွမ်းကျင်ပညာရှင် 

နာကျင်မှုအကြောင်း ပြောဆိုရန် အကြံပြုချက်များ

နာကျင်မှုကို တိကျ၍ ပြီးပြည့်စုံစွာ အကဲဖြတ်တိုင်းတာခြင်းသည် သင်၏စောင့်ရှောက်မှုအဖွဲ့အား အကောင်းဆုံး နာကျင်မှုဆိုင်ရာ စီမံခန့်ခွဲမှုအစီအစဉ်ကို ရေးဆွဲနိုင်ရန် ကူညီပေးသောကြောင့် အရေးကြီးပါသည်။ သင်၏စောင့်ရှောက်မှုအဖွဲ့အား အောက်ပါတို့ကို အသိပေးပါ- 

• နာကျင်မှု စတင်သည့်အချိန် 
• နာကျင်မှုသည် မည်မျှမကြာခဏဖြစ်တတ်သနည်း 
• နာကျင်မှု ဖြစ်ပွားသည့် အချိန် သို့မဟုတ် နာကျင်မှုကို ဖြစ်စေသည့်အရာ 
• သင့်ကလေး နာကျင်မှုကို ခံစားရသည့်နေရာ 
• နာကျင်မှုသည် အဆက်မပြတ် ဖြစ်နေပါက သို့မဟုတ် ခံစားရလိုက် သက်သာသွားလိုက် ဖြစ်ပါက 
• ဝေဒနာသည် မည်သို့ခံစားရသနည်း 

နာကျင်မှုကို ဖော်ပြသည့် စကားလုံးများတွင်- ကိုက်ခဲခြင်း၊ ပူလောင်ခြင်း၊ ကြွက်တက်ခြင်း၊ ထုံအောခြင်း၊ လေးလံခြင်း၊ ပူခြင်း၊ ထုံခြင်း (pins and needles)၊ ထက်ခြင်း၊ ပစ်ခတ်သလိုနာခြင်း၊ ထိုးသလိုနာခြင်း၊ နူးနပ်နာကျင်ခြင်း၊ တဆစ်ဆစ်နာကျင်ခြင်းတို့ ပါဝင်ပါသည်။  

သင်၏စောင့်ရှောက်မှုအဖွဲ့သည် သင့်အား နာကျင်မှု နေ့စဉ်မှတ်တမ်း သို့မဟုတ် ဂျာနယ်မှတ်တမ်းတစ်ဆောင်ကို ရေးမှတ်ထားရန် တောင်းဆိုနိုင်ပါသည်။ ဥပမာအားဖြင့်၊ အောက်ပါတို့ကို ခြေရာခံပါ- 

• နာကျင်မှုကို ခံစားရသည့်အချိန် 
• နာကျင်မှုသည် မည်မျှဆိုးသနည်း  
• နာကျင်မှုကို မည်သို့ခံစားရသနည်း 
• နာကျင်မှုကို မည်သည့်အရာက ပိုဆိုးစေသနည်း 
• နာကျင်မှုကို မည်သည့်အရာက သက်သာစေသနည်း 

၎င်းသည် သင်နှင့် သင့်ကလေး၏စောင့်ရှောက်မှုအဖွဲ့ကို အောက်ပါတို့ကဲ့သို့သော ပုံစံများ သို့မဟုတ် နာကျင်မှုကို ဖြစ်စေသည့် အရာများကို သတိပြုမိစေရန် ကူညီပေးနိုင်ပါသည်- 

• နာကျင်မှု ပို၍ဖြစ်လေ့ရှိသည့် တစ်နေ့တာ၏အချိန်များ  
• မည်သည့်လှုပ်ရှားမှုမျိုးများ (သို့မဟုတ် လှုပ်ရှားမှုမရှိခြင်း) ပြုလုပ်ပြီးနောက်တွင် နာကျင်မှု ပို၍ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသနည်း 

နာကျင်မှုကို ကုသရာတွင် အသုံးပြုသည့် ဆေးဝါးများ သို့မဟုတ် နည်းဗျူဟာများနှင့် ၎င်းတို့ မည်မျှကောင်းမွန်စွာ သက်ရောက်မှုရှိကြောင်းကို သေချာမှတ်သားထားပါ။  

သင်၏ စောင့်ရှောက်မှုအဖွဲ့ကို မေးရမည့် မေးခွန်းများ

• သင်သည် ကျွန်ုပ်ကလေး၏ နာကျင်မှုကို မည်သို့တိုင်းတာမည်နည်း။ 
• သင်သည် ကျွန်ုပ်ကလေး၏ နာကျင်မှုကို မည်မျှမကြာခဏ တိုင်းတာမည်နည်း။ 
• နာကျင်မှုရမှတ်များသည် ဘာကိုဆိုလိုပါသနည်း။ 
• ကျွန်ုပ်သည် ကျွန်ုပ်ကလေး၏ နာကျင်မှုအကြောင်းကို မည်သို့ပြောပြသင့်ပါသနည်း။ 
• နာကျင်မှုဆိုင်ရာ စီမံခန့်ခွဲရန်အတွက် မည်သည့်နည်းဗျူဟာများကို အသုံးပြုမည်နည်း။ 
• ဆေးဝါးမပါဘဲ နာကျင်မှုကို ထိန်းချုပ်နိုင်သည့် နည်းလမ်းများ ရှိပါသလား။ 
• ကျွန်ုပ်ကလေး၏ နာကျင်မှုသည် ပို၍ဆိုးလာပါက မည်သူ့ကို ဆက်သွယ်သင့်ပါသနည်း။ 

ဆက်စပ်သည့် အကြောင်းအရာ