Przejdź do głównej zawartości

Cecha hemoglobiny C

Czym jest cecha hemoglobiny C?

Cecha hemoglobiny C to zmiana (mutacja) w genie, który pomaga wytwarzać hemoglobiny w czerwonych krwinkach.Wszystkie czerwone krwinki zawierają hemoglobinę. Hemoglobina to białko, które transportuje tlen z płuc do wszystkich części ciała.

Osoby z prawidłowym poziomem hemoglobiny mają tylko jeden jej rodzaj, hemoglobinę A. Osoby z cechą hemoglobiny C mają w swoich czerwonych krwinkach hemoglobinę A i hemoglobinę C.

Cecha różni się od choroby

Większość osób z cechą hemoglobiny C nie ma żadnych objawów przedmiotowych i podmiotowych choroby. Zazwyczaj cecha ta nie powoduje żadnych problemów zdrowotnych.

Osoby z cechą hemoglobiny C nie cierpią na chorobę hemoglobiny C ani chorobę hemoglobiny SC. Nie mogą się one rozwinąć w późniejszym okresie życia. Mogą jednak przekazać geny odpowiedzialne za te choroby swoim dzieciom.

  • Choroba hemoglobiny C jest dziedziczną chorobą krwi, która powoduje, że czerwone krwinki zawierają głównie hemoglobinę C. Zbyt duża ilość hemoglobiny C może zmniejszyć liczbę i rozmiar czerwonych krwinek w organizmie, powodując łagodną niedokrwistość. Choroba hemoglobiny C nie jest formą niedokrwistości sierpowatokrwinkowej i zazwyczaj nie powoduje poważnych problemów zdrowotnych.
  • Choroba hemoglobiny SC jest rodzajem niedokrwistości sierpowatokrwinkowej. Osoby cierpiące na chorobę hemoglobiny SC (zwaną również niedokrwistością sierpowatokrwinkową typu C) mają czerwone krwinki zawierające zarówno hemoglobinę S, jak i hemoglobinę C. W pewnych warunkach czerwone krwinki przybierają kształt sierpa (lub banana) i stają się lepkie i twarde. Krwinki sierpowate mogą się zlepiać i zatykać naczynia krwionośne. Może to powodować uszkodzenie komórek i ból. Choroba hemoglobiny SC wymaga stałej opieki medycznej.

Czynniki ryzyka związane z cechą hemoglobiny C

Cecha hemoglobiny C występuje najczęściej u Afroamerykanów lub osób pochodzenia afrykańskiego. W Stanach Zjednoczonych około 1 na 40 dzieci rasy czarnej lub pochodzenia afroamerykańskiego rodzi się z cechą hemoglobiny C. Cecha hemoglobiny C występuje również częściej u osób, których przodkowie pochodzili z Włoch, Grecji, Ameryki Łacińskiej i Karaibów. Jednak cecha hemoglobiny C może wystąpić u osób każdej narodowości i pochodzenia.

Badania na obecność cechy hemoglobiny C

Proste badanie krwi pozwala stwierdzić, czy dana osoba posiada cechę hemoglobiny C. Badania te są często wykonywane w ramach rutynowych badań przesiewowych noworodków. Lekarz może zaproponować wykonanie badania, jeśli ktoś z Twojej rodziny ma cechę hemoglobiny C.

Jak dziedziczona jest cecha hemoglobiny C

Cecha hemoglobiny C jest przekazywana w rodzinie. Podobnie jak kolor oczu lub włosów, geny odpowiedzialne za cechę hemoglobiny C są dziedziczone, czyli przekazywane z rodziców na dzieci.

Rodzice z cechą hemoglobiny C mogą mieć dziecko z chorobą hemoglobiny C lub chorobą hemoglobiny SC. To, czy dziecko będzie miało tę chorobę, zależy od genów obojga rodziców. Dlatego ważne jest, aby zrozumieć, w jaki sposób cecha hemoglobiny C jest przekazywana i jak może wpływać na zdrowie dzieci i wnuków.

Jeśli jedno z rodziców ma cechę hemoglobiny C, a drugie ma prawidłową hemoglobinę:   W przypadku każdej ciąży istnieje 50% (1 do 2) prawdopodobieństwa  urodzenia dziecka z cechą hemoglobiny C.

Jeśli jedno z rodziców ma cechę hemoglobiny C, a drugie ma prawidłową hemoglobinę:

W przypadku każdej ciąży istnieje 50% (1 do 2) prawdopodobieństwa urodzenia dziecka z cechą hemoglobiny C.

Oto możliwe wyniki każdej ciąży:

  • 50% (1 do 2) prawdopodobieństwa urodzenia dziecka z cechą hemoglobiny C
  • 50% (1 do 2) prawdopodobieństwa urodzenia dziecka bez cechy hemoglobiny C
 
Jeśli oboje rodzice mają cechę hemoglobiny C:   W przypadku każdej ciąży istnieje 25% (1 do 4) prawdopodobieństwa  urodzenia dziecka z chorobą hemoglobiny C.

Jeśli oboje rodzice mają cechę hemoglobiny C:

W przypadku każdej ciąży istnieje 25% (1 do 4) prawdopodobieństwa urodzenia dziecka z chorobą hemoglobiny C.

Oto możliwe wyniki każdej ciąży:

  • 25% (1 do 4) prawdopodobieństwa urodzenia dziecka z chorobą hemoglobiny C
  • 50% (1 do 2) prawdopodobieństwa urodzenia dziecka z cechą hemoglobiny C
  • 25% (1 do 4) prawdopodobieństwa urodzenia dziecka bez cechy choroby.
 
Jeśli jedno z rodziców ma cechę hemoglobiny C, a drugie ma cechę sierpowatokrwinkową:   W przypadku każdej ciąży istnieje 25% (1 do 4) prawdopodobieństwa  urodzenia dziecka z chorobą hemoglobiny SC, zwaną również niedokrwistością sierpowatokrwinkową typu C.

Jeśli jedno z rodziców ma cechę hemoglobiny C, a drugie ma cechę sierpowatokrwinkową:

W przypadku każdej ciąży istnieje 25% (1 do 4) prawdopodobieństwa urodzenia dziecka z chorobą hemoglobiny SC, zwaną również niedokrwistością sierpowatokrwinkową typu C.

Osoby cierpiące na chorobę hemoglobiny SC mają czerwone krwinki zawierające zarówno hemoglobinę S, jak i hemoglobinę C. Choroba hemoglobiny SC jest chorobą trwającą całe życie i może powodować poważne problemy zdrowotne. Osoby cierpiące na tę chorobę wymagają leczenia.

Oto możliwe wyniki każdej ciąży:

  • 25% (1 do 4) prawdopodobieństwa urodzenia dziecka z cechą hemoglobiny C
  • 25% (1 do 4) prawdopodobieństwa urodzenia dziecka z cechą sierpowatokrwinkową;
  • 25% (1 do 4) prawdopodobieństwa urodzenia dziecka z chorobą hemoglobiny SC (niedokrwistość sierpowatokrwinkowa)
  • 25% (1 do 4) prawdopodobieństwa urodzenia dziecka bez cechy choroby.
 

Aby dowiedzieć się więcej na temat cechy hemoglobiny C, porozmawiaj ze swoim lekarzem lub doradcą genetycznym. Zespół opiekujący się pacjentem może udzielić więcej szczegółowych informacji na temat Twojego statusu cechy i statusu Twojego dziecka.

Najważniejsze informacje na temat cechy hemoglobiny C

  • Cecha hemoglobiny C jest dziedziczona, czyli przekazywana z rodziców na dzieci, podobnie jak kolor włosów lub oczu.
  • Choroba hemoglobiny C występuje najczęściej u osób pochodzenia afrykańskiego, włoskiego, greckiego, latynoamerykańskiego lub karaibskiego.
  • Osoby z cechą hemoglobiny C mają zarówno prawidłową hemoglobinę A, jak i nieprawidłową hemoglobinę C w swoich czerwonych krwinkach.
  • Zazwyczaj cecha hemoglobiny C nie powoduje żadnych problemów zdrowotnych.
  • Proste badanie krwi pozwala stwierdzić, czy dana osoba posiada cechę hemoglobiny C.
  • Rodzice z cechą hemoglobiny C mogą mieć dziecko z chorobą hemoglobiny C lub chorobą hemoglobiny SC.


Data aktualizacji: Grudzień 2023 r.

Powiązane treści