Menu Zamknij

Budowanie lepszej komunikacji

Komunikacja to dzielenie się informacjami, pomysłami, przemyśleniami lub uczuciami. Umiejętności komunikacyjne są ważne dla budowania zdrowych relacji i radzenia sobie z codziennymi problemami. 

Wyzwania komunikacyjne podczas choroby w dzieciństwie

Kiedy dziecko cierpi na poważną chorobę, potrzeby komunikacyjne mogą być przytłaczające i wyczerpujące.
Oprócz codziennych trosk i obowiązków życiowych rodziny muszą:

  • rozmawiać i planować z zespołem medycznym;
  • zdobywać wiedzę na temat leków i opieki medycznej;
  • dzielić się informacjami i podejmować decyzje wspólnie z rodziną;
  • pozostawać w kontakcie z przyjaciółmi i społecznością zapewniającą wsparcie;
  • na bieżąco informować szkołę i nauczycieli;
  • organizować się w kwestiach związanych z miejscem pracy, ubezpieczeniem i sprawami praktycznymi.
Oprócz codziennych potrzeb i wymagań życia, rodziny zmagające się z rakiem u dzieci muszą również rozmawiać i planować z zespołem medycznym oraz zdobywać wiedzę na temat leków i opieki medycznej. Na tym zdjęciu rodzina spotyka się z lekarzem w gabinecie klinicznym. Ojciec pilnuje, aby młody pacjent nie spadł z wózka, podczas gdy lekarz omawia wyniki badań.

Rodziny mają wiele potrzeb komunikacyjnych, ponieważ otrzymują i dzielą się informacjami dotyczącymi opieki i leczenia swojego dziecka.

Rodziny mają znacznie więcej potrzeb komunikacyjnych, gdy zajmują się opieką i leczeniem swojego dziecka. Istnieją również dodatkowe bariery: 

  • informacje medyczne są trudne do zrozumienia;
  • stres i emocje utrudniają przetwarzanie i przekazywanie informacji;
  • członkowie rodziny (rodzice, pacjent i rodzeństwo) mają różne potrzeby i style komunikacji
  • często występują czynniki rozpraszające uwagę, które utrudniają skuteczną komunikację

Wskazówki dotyczące lepszej komunikacji

Aby pokonać typowe bariery, warto zastanowić się nad sposobem, w jaki ludzie dzielą się informacjami. W podstawowym ujęciu komunikacja obejmuje osoby (nadawcę i odbiorcę), komunikat (informację, myśl, pomysł lub uczucie) oraz metodę (sposób przekazywania informacji). W każdej części tego procesu może dojść do załamania komunikacji. Pomocne mogą być pewne podstawowe strategie komunikacyjne, zwłaszcza w sytuacjach stresowych.

Jak przekazać wiadomość 

  • Wiadomości powinny być proste. Wyrażaj się jasno i konkretnie.
  • Bądź szczery(-a). Komunikuj się w sposób odpowiedni do wieku dziecka, ale nie kłam i nie ukrywaj ważnych informacji. Można powiedzieć „nie wiem” i dowiedzieć się więcej przed udzieleniem odpowiedzi na pytania.
  • Miej świadomość swoich emocji. Przed przekazaniem wiadomości warto nawet powiedzieć, co czujesz.
  • Wybierz najlepszy sposób komunikacji. Zastanów się, co chcesz powiedzieć i jaka metoda (e-mail, rozmowa telefoniczna, spotkanie osobiste) jest odpowiednia w danej sytuacji. Poinformuj drugą osobę, jeśli oczekujesz określonej odpowiedzi. Powiedz, czego od niej oczekujesz.
  • Sprawdź, czy druga osoba to zrozumiała. Zarezerwuj czas na pytania. Jest to szczególnie ważne w przypadku udzielania instrukcji lub rozmowy na temat potrzeb medycznych.
  • W razie potrzeby kontynuuj komunikację w inny sposób. Wyślij SMS-a lub e-mail z przypomnieniem, szczególnie gdy pomocne jest zachowanie zapisu komunikacji.

Sposoby przekazywania wiadomości:

  • rozmowa osobista;
  • rozmowa telefoniczna;
  • wiadomość e-mail;
  • SMS;
  • media społecznościowe lub społeczność internetowa;
  • za pośrednictwem innych osób.

Czynniki, które należy wziąć pod uwagę podczas planowania komunikacji:

  • ile masz czasu;
  • czy musisz komunikować się na dużą odległość;
  • czy potrzebujesz zapisu komunikacji;
  • czy udostępniane są prywatne informacje medyczne;
  • czy będzie wiele pytań;
  • jak duże wsparcie emocjonalne jest potrzebne.
 
Ogranicz czynniki rozpraszające uwagę, abyś mógł/mogła skupić się na informacjach przekazywanych przez zespół opieki. Poproś kogoś o opiekę nad młodszymi dziećmi. Na tym zdjęciu pielęgniarka obejmuje dziecko chore na raka, podczas gdy w tle rodzice rozmawiają z lekarzem.

Ogranicz czynniki rozpraszające uwagę, abyś mógł/mogła skupić się na informacjach przekazywanych przez zespół opieki. Poproś kogoś o opiekę nad młodszymi dziećmi.

Jak uzyskać informacje

  • Ogranicz czynniki rozpraszające uwagę, abyś mógł/mogła się skupić. Jest to szczególnie ważne w przypadku rozmów dotyczących kwestii medycznych. Znajdź spokojne miejsce i poproś kogoś, aby pilnował młodsze dzieci.
  • Bądź świadomy(-a) swoich emocji i tego, jak mogą one wpływać na interpretację przekazu.
  • Notuj ważne szczegóły. Przechowuj notatki i wiadomości w tym samym miejscu, aby w razie potrzeby móc je znaleźć.
  • Zadawaj pytania i upewnij się, że wszystko rozumiesz.
  • Zanim odpowiesz, poczekaj chwilę, zwłaszcza gdy jesteś pod wpływem emocji.

Żadna rodzina nie jest przygotowana na wyzwania komunikacyjne związane z poważną chorobą. W miarę możliwości bądźcie otwarci i szczerzy wobec zespołu opiekującego się dzieckiem oraz wobec siebie nawzajem. Rozmawiajcie o trudnościach i obawach oraz proście o pomoc. Wsparcie można uzyskać z wielu źródeł, takich jak pomoc psychologiczna, opieka nad dziećmi, praca socjalna i opieka duchowa.

—
Data aktualizacji: Luty 2023 r.

Powiązane treści

  • Jak rozmawiać z dzieckiem o nowotworze?

    Rozmawianie z dzieckiem o zdiagnozowanym u niego nowotworze może być trudne. Warto współpracować z zespołem opiekującym się dzieckiem, aby dowiedzieć się, jakie są najlepsze sposoby prowadzenia takich rozmów.

  • Poruszanie się po systemie opieki zdrowotnej

    Dowiedz się, jak poruszać się po systemie opieki zdrowotnej, korzystając z praktycznych informacji na takie tematy, jak: co zabrać ze sobą do szpitala, dostęp do dokumentacji medycznej i sposoby opłacania opieki.