Opieka po wszczepieniu endoprotezy stawu lub operacji oszczędzającej kończynę

Zabieg wszczepienia endoprotezy stawu lub operacja oszczędzająca kończynę polega na wszczepieniu sztucznej kości lub sztucznego stawu (endoprotezy) w miejsce uszkodzonej lub zmienionej chorobowo kości. Po operacji dziecko będzie potrzebowało czasu i wsparcia, aby bezpiecznie wrócić do zdrowia w domu. Współpracuj z fizjoterapeutą, który zaleci ćwiczenia wzmacniające oraz zwiększające zakres ruchu. Pomogą one dziecku odzyskać sprawność i stopniowo wrócić do chodzenia, zabawy oraz codziennych aktywności. 

Poniższe wskazówki pomogą zmniejszyć ryzyko zakażenia, chronić endoprotezę (sztuczny staw lub sztuczną kończynę) oraz rozpoznać sytuacje wymagające kontaktu z personelem medycznym. Należy zawsze przestrzegać instrukcji udzielanych przez zespół opiekujący się dzieckiem.  

Zapobieganie zakażeniom

Ponieważ zakażenia mogą być trudne do leczenia i w niektórych przypadkach mogą rozprzestrzenić się na endoprotezę, ważne jest podejmowanie dodatkowych działań w celu ochrony dotkniętej chorobą kończyny. 

• Wszelkie rany należy utrzymywać w czystości i suchości. Zawsze przestrzegaj zaleceń zespołu medycznego i myj ręce przed pielęgnacją rany.   
• Skontaktuj się z zespołem medycznym, jeżeli u dziecka wystąpi którykolwiek z poniższych objawów zakażenia: 
  • Gorączka 
  • Zaczerwienienie, obrzęk, ucieplenie lub ból w obrębie operowanej kończyny    
  • Ropa lub nietypowa wydzielina z jakiejkolwiek rany na dotkniętej chorobą kończynie   
• Staraj się unikać skaleczeń, otarć i wrastania paznokci na dotkniętej chorobą kończynie. Może to prowadzić do poważnego zakażenia.   
• Niezwłocznie lecz choroby. Takie choroby, jak zakażenie dróg moczowych, mogą prowadzić do infekcji w okolicy endoprotezy. 
• Poinformuj wszystkich pracowników ochrony zdrowia, że Twoje dziecko ma wszczepioną endoprotezę. Aby zapobiegać infekcjom, przed każdym zabiegiem stomatologicznym, procedurą lub operacją dziecko będzie musiało przyjąć antybiotyki. 
  • Poinformuj zespół opiekujący się dzieckiem o zbliżających się zabiegach. 
  • Twoje dziecko nie będzie musiało przyjmować antybiotyków przed zwykłym czyszczeniem zębów.

Przestrzeganie wytycznych dotyczących aktywności

Po operacji zespół medyczny przekaże zalecenia dotyczące ograniczeń aktywności lub czynności, które dziecko może wykonywać w okresie rekonwalescencji. Nawet po zakończeniu procesu gojenia po operacji, zdolność dziecka do wykonywania niektórych aktywności fizycznych może różnić się od tej sprzed operacji. Dziecko może potrzebować zaprzestania wykonywania określonych aktywności, takich jak sporty kontaktowe lub aktywności o dużej intensywności.  

Zespół medyczny przekaże szczegółowe ograniczenia dotyczące aktywności, aby chronić endoprotezę i zapobiegać urazom.  

• Unikaj sportów kontaktowych. Sporty kontaktowe to takie dyscypliny sportowe, w których podczas gry dziecko może mieć bezpośredni kontakt fizyczny z innymi zawodnikami lub sprzętem.    Należą do nich między innymi piłka nożna, futbol, koszykówka, hokej i lacrosse.  
• Porozmawiaj z zespołem medycznym o aktywnościach o dużej intensywności. Takie aktywności mogą powodować duże obciążenie kości lub stawów. Konieczne może być unikanie przez dziecko takich aktywności, jak bieganie lub skakanie, szczególnie jeżeli zabieg operacyjny został wykonany w obrębie kończyny dolnej. 
• Zachęcaj dziecko do aktywności o małym obciążeniu. Aktywność fizyczna pomaga utrzymać siłę mięśni i stawów oraz wspiera ogólny stan zdrowia. Zapytaj zespół medyczny o bezpieczne opcje dla dziecka, jak pływanie, chodzenie lub gra w golfa. Fizjoterapeuta lub terapeuta zajęciowy może pomóc dziecku dostosować aktywności, aby wykonywać je bezpiecznie. 

Obserwuj problemy związane z endoprotezą

Po zabiegu wszczepienia endoprotezy stawu lub operacji oszczędzającej kończynę, endoproteza dziecka może czasami sprawiać problemy. Mogą one obejmować uraz w okolicy endoprotezy lub jej uszkodzenie, zakażenie, poluzowanie albo przemieszczenie się jej elementów.   

Należy natychmiast poinformować zespół opiekujący się dzieckiem, jeśli wystąpi którakolwiek z poniższych sytuacji: 

• Nowy lub nasilający się ból albo obrzęk operowanej kończyny, który nie ustępuje, szczególnie po uderzeniu lub upadku 
• Zaczerwienienie, ucieplenie lub wydzielina z rany na kończynie, zwłaszcza jeśli dziecko ma również gorączkę 
• Trzaskający dźwięk lub uczucie niestabilności podczas używania kończyny  
• Jakakolwiek zmiana zakresu ruchu stawu, ustawienia kończyny lub sposobu jej zginania albo obracania 

Przestrzegaj zaleceń dotyczących dalszej opieki

Fizjoterapia 

Dziecko będzie uczestniczyć w fizjoterapii w ramach opieki kontrolnej. Fizjoterapia pomaga poprawić siłę mięśni i zakres ruchu oraz bezpieczne korzystać z kończyny.  

Monitorowanie i dostosowywanie protezy 

Proteza może wymagać kontroli, dostosowania lub wymiany w miarę wzrostu dziecka. Zespół medyczny poinformuje Cię o potrzebach związanych z długoterminową opieką kontrolną. 

Pytania do zespołu opiekującego się dzieckiem

• Czego należy się spodziewać podczas rekonwalescencji dziecka w domu?  
• Na jakie objawy infekcji lub problemy związane z endoprotezą należy zwracać uwagę?  
• Jak mogę bezpiecznie pomóc w kontrolowaniu bólu u dziecka?  
• Jakie czynności są bezpieczne i czego moje dziecko powinno unikać?  
• Kiedy moje dziecko może wrócić do szkoły i swoich regularnych aktywności? 
• Kiedy moje dziecko powinno rozpocząć fizjoterapię i z czym się ona wiąże?  
• Czy w przyszłości konieczne będzie dostosowanie lub wymiana protezy mojego dziecka? 
• Jakiej dalszej opieki będzie potrzebowało moje dziecko? 
• Kiedy należy skontaktować się z zespołem opiekującym się dzieckiem?